about us  mapa   ulubione   mail
(alf)

 
 
 
 
 
 
Judging the Akita
Tłumaczenie z seminarium sędziów Akit

World Union of the Akita Clubs

Judging the Akita
© by Japan Kennel Club
Opracowanie: Hiroshi Kamisato, Shigeru Shimada i
Keiichiro Kozaki
Ilustracje: Yoko Yamamoto
Tłumaczenie:
© Krzysztof Gierczak, Polska
Za zgodą i poparciem
Pani Angeliki Kammerscheid-Lammers
Wiceprzewodniczącej WUAC

Fédération Cynologique Internationale
F C I - S T A N D A R D Nr. 255
A k i t a


Pochodzenie J A P O N I A
Użytkowanie Pies towarzyszący (bez prób pracy)
Klasyfikacja Grupa 5 - szpice i psy ras pierwotnych
sekcja 5 szpice azjatyckie i rasy pokrewne


Krótki rys historyczny
Pierwotnie japońskie psy miały rozmiar od małych do średnich i nie występowały w rasach dużych. Od 1603 r. w prefekturze Akita Matagi (średniej wielkości psy do polowań na niedźwiedzie), używane były do walk psów. Od 1868 r. rasa ta była krzyżowana z tosa i mastifami. W efekcie tego wielkość psów tej rasy uległa zwiększeniu, ale cechy związane z typem szpica zostały utracone.

W 1908 r. walki psów zostały zakazane, ale rasa ta została zachowana i udoskonalona jako duża rasa japońska. W wyniku tego dziewięć doskonałych egzemplarzy tej rasy zostało uznane w 1931 roku jako pomniki natury.


Podczas II Wojny Światowej (1939-1945) powszechne było używanie psich futer do produkcji ubrań wojskowych. Policja zarządziła chwytanie wszystkich psów i konfiskatę, za wyjątkiem owczarków niemieckich, które używane były do celów wojskowych.
Jednakże niektórzy miłośnicy psów próbowali obejść to zarządzenie, krzyżując swoje psy z owczarkami niemieckimi. Po zakończeniu II Wojny Światowej liczba akit gwałtownie spadła, a te które ocalały występowały jako trzy różne typy:


1) Matagi Akita
2) akity do walk psów
3) owczarko-akity.


Stworzyło to bardzo zagmatwaną sytuację dla tej rasy. Podczas odtwarzania po wojnie czystej rasy pies "Kongo-Go", pochodzący z linii Dewa, który wykazywał charakterystyczne cechy zarówno mastifa jak i owczarka niemieckiego, cieszył się, czasowo wprawdzie, ogromną popularnością.
Jednakże miłośnicy rasy nie zaaprobowali tego typu jako właściwej rasy japońskiej i poczynili próby wyeliminowania wszystkich wpływów obcych ras poprzez krzyżowanie z typem matagi akita, w celu odtworzenia czystej, pierwotnej rasy. Uzyskali w ten sposób ustabilizowanie czystej linii dużej rasy jaką dzisiaj znamy.


Uwaga: Różnorakie typy, jakie po II Wojnie Światowej powstały w wyniku rozejścia się dróg i celów hodowli w Japonii i USA ostatecznie doprowadziły do tego, że od 01.01.2000 rozdzielono rasę na Akita (typ japoński) i Duży Japoński Pies (DJP - typ amerykański).

F C I - S T A N D A R D Nr. 255


Wygląd ogólny
Duży, proporcjonalny pies, mocnej budowy, drugorzędne cechy płciowe wyraźne, pełen szlachetności i dostojeństwa.


Ważne proporcje
Stosunek wysokości w kłębie do długości ciała (mierzonej od nasady nosa do końca części tylnej) wynosi 10 : 11,
Długość ciała u suk jest nieco większa niż u psów.

Zachowanie i charakter
Spokojny, oddany, posłuszny i wrażliwy.

Komentarz JKC (Japan Kennel Club) do standardu Rasy.


Wygląd ogólny
• Kolor i stan szaty mają duże znaczenie dla "całościowego wrażenia" Akity.

• Jeszcze ważniejsze jednak są proporcje i budowa ciała Akity.
• Wzrost i proporcje muszą zawierać się w zakresie standardu. Zarówno w wyglądzie, jak i w zakresie charakteru obowiązuje doskonałość, ale oczywiście Akita musi posiadać także pozostałe cechy jakościowe.

• Ucho, zarówno widziane z przodu, jak i z boku, musi być ustawione pod prawidłowym kątem.

• Postawa szyi musi wyrażać moc.

• Grzbiet jest prosty, z mocną partią lędźwiową.

• Akita musi mieć wspaniały, mocno skręcony ogon. Prawidłowy ogon wielce przyczynia się do pełnego dostojeństwa wyglądu psa.

• Zrównoważone proporcje, kończyny w prawidłowej postawie.


• Postawa u psów musi wyrażać pewność siebie i dostojeństwo.

• U szczeniaków i młodych psów pożądane jest wesołe i beztroskie zachowanie.


 

• Suki powinny wyrażać wdzięk i urok właściwy płci.

 

F C I - S T A N D A R D Nr. 255


Głowa
Górna część głowy :
Czaszka w dobrej proporcji w stosunku do ciała;

Czoło szerokie z wyraźną bruzdą czołową, bez zmarszczek


Stop wyraźny


Wygląd czaszki :

Nos duży i czarny, słabe ubarwienie albo wielkopowierzchniowe braki pigmentu tolerowane jest jedynie u psów białej maści; ale czarne w każdym przypadku będą faworyzowane

Pysk średniej długości i mocny, u nasady szeroki, zwężający się stopniowo, ale nie aż do spiczastego kształtu.

Grzbiet nosa prosty

Wargi sprężyście przylegające


Szczęki / Zęby mocny zgryz nożycowy

Policzki umiarkowanie rozwinięte

Oczy stosunkowo małe, prawie trójkątne, zewnętrzny kącik oka podciągnięty lekko do góry, w umiarkowanej odległości od siebie, ciemnego koloru, im ciemniejsze, tym lepiej

Uszy stosunkowo małe, grube, trójkątne, z lekko zaokrąglonymi końcówkami, osadzone w umiarkowanej odległości od siebie, wyprostowane i noszone lekko pochylone do przodu

Szyja gruba i muskularna, bez podgardla

Komentarz JKC (Japan Kennel Club) do standardu Rasy.


Głowa

Kształt każdej poszczególnej głowy przyczynia się zasadniczo do
majestatycznego, pełnego dostojeństwa i naturalnego wyrazu psa.
Trzymanie i kąt nachylenia głowy ma decydujący wpływ na wygląd ogólny

 

Ucho Akity ma kształt nierównobocznego trójkąta z lekko zaokrągloną końcówką.
Przy zbyt wysoko osadzonych uszach odległość między nimi jest zbyt mała.
Jeśli uszy są zbyt głęboko osadzone, taką sytuację mozna porównać do tzw. Kanzashi Mimi (włos dekoracyjno-igiełkowy). W takim przypadku ustawienie jest bardziej na zewnątrz, niż do przodu i uszy są osadzone i noszone zbyt daleko na zewnątrz.


Przy prawidłowych uszach prostopadła linia przebiega od końcówek uszu do podstaw trójkątów.
Patrząc z boku, linie i kąt nachylenia głowy są szczególnie ważne.


Uszy - ich końcówki tworzą linię poziomą, w idealnym przypadku biegnącą równolegle do linii szyi.
Przy zbyt małym ich nachyleniu uszy są noszone prosto, co powoduje, że wygląd psa nie zwraca czyjejś uwagi.
Jeśli z kolei nachylenie jest zbyt wyraźne, pies wydaje się ociężały i niezbyt interesujący.

Z lewej: prawidłowe oko
Z prawej: oko okrągłe, wadliwa końcówka powieki, oko zbyt jasne

  Rysunek: Yoko Yamamoto
Środkowa ilustracja:
Uszy zbyt spadziste – Uszy prawidłowe – Uszy zbyt daleko pochylone do przodu
Dolna ilustracja:
W środku - prawidłowo – z lewej i prawej nieprawidłowo
 

Kształt i wygląd oczu pokazują rodzaj charakteru psa i mają decydujący wpływ na szlachetny i dostojny ogólny wygląd.
Kształt oczu to nierównoboczne, poziomo wydłużone trójkąty. Kącik wewnętrzny położony jest głęboko, zaś linia dolnej powieki biegnie w górę do zewnętrznego kącika oka, a w przedłużeniu wychodzi bezpośrednio pod uchem.
Jeśli oczy są położone zbyt blisko siebie, nadaje to psu srogi, surowy i irytujący wygląd.
Przy zbyt daleko od siebie położonych oczach wyglądowi brak czujności i inteligencji.
Oczy muszą być ciemnego koloru, jasne oczy u Akity oznaczają brak dostojeństwa.


Grzbiet nosa powinien przebiegać równolegle do czaszki, a stop umiarkowanie wyraźny. Głębokość czoła w połączeniu z budową czaszki tworzą decydujące elementy głowy Akity i dlatego też odpowiednio należy to uwzględniać.


Płaska, ale mimo to wyraźna bruzda czołowa przebiega między oczami w kierunku potylicy, bez zmarszczek na czole.


Zbyt daleko sięgające do tyłu wargi zmniejszają pełen dostojeństwa wygląd, który wszakże jest jedną z najważniejszych cech japońskich psów. Oficjalny standard opisuje pysk „mocny, średniej długości, u nasady szeroki i nie spiczasty, z przylegającymi wargami“.
Górne wargi ściśle przylegające i mocne, nigdy luźne lub zwisające. Nawet jeśli górne wargi są tylko lekko luźne, pysk nie jest prawidłowego kształtu. Kształt pyska można podzielić na trzy typy: okrągły, prostokątny i trójkątny.

Trójkątny pysk jest całkowicie nieprawidłowy. Grzbiet nosa jest wąski i prowadzi to do wrażenia pewnej niekompletności. Także górne wargi są lekko zwisające.


Prostokątny pysk, zwany jest także ,Hakoguchi’ (pudełkowy pysk). Psy z prostokątnym pyskiem często mają wadliwie uformowane policzki, które pochylają się w kierunku zwisających warg, nadaje to pyskowi bardzo "ciapowaty" wygląd.


Idealny pysk ma kształt okrągły, który nadaje obliczu akity jego klasyczną pełnię oraz charakterystyczne cechy, bez jakichkolwiek braków w rysach.


F C I - S T A N D A R D Nr. 255


Korpus
Grzbiet prosty i mocny


Lędźwie szerokie i muskularne


Piersi klatka piersiowa głęboka, przedpiersie dobrze rozwinięte; żebra umiarkowanie wysklepione


Brzuch dobrze podciągnięty


Komentarz JKC (Japan Kennel Club) do standardu Rasy.


Korpus, proporcje i postawa
Widok z boku normalnie i naturalnie stojącego Akity uwydatnia linie i kątowania, które pokazują harmonijny i prawidłowy wygląd psa.


Widok ten pozwala szczególnie dobrze poznać kątowania głowy i szyi, linii grzbietu, postawy kończyn, jak również osadzenia i noszenia dobrze skręconego ogona.

Pożądana proporcja między wysokością w kłębie a głębokością klatki piersiowej wynosi 10 : 5, zaś pomiędzy wysokością w kłębie a długością ciała - 10 : 11.
Rozpatrując wysokość w kłębie do długości ciała u suk długość ciała jest nieco większa, niż u psów.
Łapy, widziane zarówno z boku, jak i z przodu, powinny być równoległe w stosunku do siebie.

W "zbieżnej" postawie przednie kończyny przesunięte są do tyłu, podczas gdy tylne - stoją zbyt daleko wysunięte do przodu.
Przyczyn takiego stanu rzeczy należy upatrywać w zbyt mocno skręconych stawach skokowych.
Psy z taką postawą
schylają się w "karpi grzbiet"
co w stosunku do pozostałych części ciała daje nieharmonijny wygląd. Ruch psa wykazuje brak giętkości, a ogólny wygląd traci na mocy, pewności siebie i dostojeństwie.
Tzw. "kobyla postawa"
jest dokładnym
przeciwieństwem poprzedniej.
Psy wątłej kondycji, źle podciągnięta
linia brzucha i łagodna linia
pleców ukazują się w tej postawie.
Wygląd ogólny wykazuje wyraźną nietypowość
oraz utratę siły i wytrzymałości
 

Bardzo ważne jest, aby patrzeć od przodu, oceniając proporcje, kształt i budowę głowy, szyi, przedpiersia, łokci, kończyn przednich i przednich łap.


Harmonia pomiędzy grubą i muskularną szyją, dobrze ukształtowaną głową, dobrze rozwiniętym przedpiersiem, całość zaś wsparta mocnymi kończynami przednimi, muszą zostać ocenione wystarczająco wysoko. Łokcie muszą dobrze przylegać, okrągłe przednie łapy muszą posiadać grubą podeszwę i dobrą kość.
Odstęp pomiędzy przednimi kończynami powinien być prawidłowy. Zbyt szeroki lub zbyt wąski powoduje nieharmonijny wygląd. Zbyt mocna lub zbyt lekka kość kończyn oraz zbyt płaskie łapy to oznaki braku mocy oraz nietypowości.

 

Odstęp między tylnymi kończynami, jak również ich budowa są bardzo ważne.

Umięśnienie tylnych kończyn musi być mocno rozwinięte, co pośrednio przyczynia się do wrażenia pełni zdrowia i mocy.

Patrząc z tyłu tylne kończyny ustawione są prosto, stawy skokowe nie są ani skręcone do wewnątrz (krowia postawa), ani na zewnątrz (beczkowatość).


Niepożądane jest, aby kończyny tylne były ustawione całkiem prosto, a zbyt wąsko. Krowia postawa, beczkowatość i zbyt wąska postawa to oznaki niedostatków budowy.

 

F C I - S T A N D A R D Nr. 255


Ogon wysoko osadzony, gruby, dobrze i mocno zakręcony, noszony nad grzbietem; przy opuszczonym ogonie końcówka sięga prawie do stawu skokowego.


Komentarz JKC (Japan Kennel Club) do standardu Rasy.


Ogon


Ogon Akity jest oznaką zarówno jego dostojeństwa, jak i piękna. Musi być duży i dobrze zakręcony. Ogon zwisający sięga przy prawidłowej długości prawie do stawu skokowego.

Zbyt krótkie ogony są niewystarczająco zakręcone, podczas gdy długie na końcu będą luźne.
Są różne sposoby noszenia ogona, w tym skręcone w lewo i w prawo, Taiko Maki (bębnowy lub kołowy) albo podwójna rolka.
Ale nawet ogony tego samego typu nie zawsze są jednakowo noszone.
Niektóre są zbyt krótkie i zbyt mocno/ciasno zakręcone, inne znowu zwisają na lędźwiach ledwo zakręcone. Są także ogony zbyt słabo zakręcone, znane jako "Nage-o".


Idealny ogon Akity jest wysoko osadzony i przedstawia kształt elipsy. Elipsy, która przebiega równolegle do pozostałych linii ciała, a szczególnie do linii szyi, co sprawia wyjątkowo miłe wrażenie estetyczne. Wysoko osadzony, gruby i dobrze skręcony ogon, w połączeniu z pochylonymi do przodu i spiczastymi uszami są bardzo ważnymi częściami ciała. Otwarcie noszony, nie zakręcony ogon jest traktowany jako błąd dyskwalifikujący.

Idealny ogon

zbyt mocno skręcony i zbyt głęboko osadzony

 

 

F C I - S T A N D A R D Nr. 255


Kończyny
Kończyny przednie:
Ramię umiarkowanie skośne, dobrze wykształcone
Łokieć ściśle przy ciele
Przedramię proste, o mocnej kości


Kończyny tylne: dobrze rozwinięte, mocne, umiarkowanie kątowane
Łapy grube, okrągłe, wysklepione, palce wąsko rozstawione


Ruch elastyczny i pełen mocy


Komentarz JKC (Japan Kennel Club) do standardu Rasy.


Kończyny przednie
Kończyny przednie muszą utrzymać potężną głowę, mocną szyję i mocne piersi, jednocześnie umożliwiają przenoszenie dużych obciążeń związanych z szybkimi ruchami we wszystkich kierunkach.
Na budowę szkieletu składa się łopatka, ramię, staw łokciowy przedramię, nadgarstek, śródstopie i łapa.


Przednie śródstopie musi być bardzo elastyczne i wykazywać wystarczające kątowanie, aby przy stawianiu łap utrzymać wagę psa, a przy tym tłumić wstrząsy.


Kończyny tylne
Kończyny tylne mają za zadanie wytwarzanie odpowiedniej siły do przemieszczania się w przód. Budowa szkieletu tylnych kończyn obejmuje udo, podudzie, staw skokowy, tylne śródstopie i łapy.
Kończyny tylne muszą stać w prawidłowej odległości od siebie. Prawidłowa budowa wymaga mocnego i dobrze rozwiniętego umięśnienia.
Wreszcie zarówno przednie, jak i tylne kończyny muszą być zwarte, sprężyste i elastyczne, z grubymi łapami o dobrej kości.

  Uzupełnienie
Pożądany jest elastyczny, pełen mocy ruch. W przypadku nieco pochylonej postawy przednich i/lub tylnych kończyn dostrzega się 2 często spotykane u Akit wady w ruchu - lekkie skręcenie w łokciach oraz wąskie prowadzenie tylnych kończyn.
 

F C I - S T A N D A R D Nr. 255


Szata
Właściwości sierści
Wierzchnia okrywa włosowa twarda i prosta, podszerstek miękki i gęsty, na kłębie i krzyżu nieco dłuższa, zaś na ogonie najdłuższa

Kolor rude, sezamowe (rude z czarnymi końcówkami), pręgowane i białe. Wszystkie umaszczenia, oprócz białego, muszą posiadać "Urajiro" (Urajiro = białawe włosy z boku pyska, na policzkach, na spodniej stronie żuchwy, na dolnej części szyi, piersi, korpusu, ogona i po wewnętrznej stronie kończyn)

czerwona suka – wystawa w Odate, Japonia

biały pies – wystawa w Odate, Japonia

pręgowana suka – wystawa w Odate, Japonia

 

 

Komentarz JKC (Japan Kennel Club) do standardu Rasy.

Szata i kolor
Pierwsze, na co na ringu wystawowym zwraca się uwagę u typowej Akity, to wygląd ogólny i kolor szaty.
Cechy szaty mają decydujący wpływ na wrażenie i wygląd ogólny.
Dwojaki włos przechodzi od gęstego i miękkiego podszerstka do twardego i prostego włosa okrywowego. Długość tej szczeciny jest jednak na różnych częściach ciała różna.

 

Kolory obejmują czerwony, pręgowany (brindle), sezamowy i biały. Obecnie na ringach wystawowych najczęściej spotykane kolory to czerwony, pręgowany (brindle) i biały, pozostałe zdarzają się rzadziej. Z wyjątkiem białych wszystkie pozostałe kolory muszą wykazywać w odpowiednich częściach ciała "Urajiro", chodzi tu o białe lub białawe rozjaśnienia z boku pyska, na bokach policzków, na spodniej stronie żuchwy, szyi, piersi i ogona, jak również na wewnętrznej stronie kończyn.
Faworyzowany jest naturalny, czysty i wyraźny kolor. Szata, oprócz swojej prawidłowej jakości i koloru, musi być gęsta i charakterystycznie odstająca. Przy wymianie włosa może zmieniać się nie tylko jakość, ale i kolor włosa. Taki stan może mieć decydujący wpływ na ocenę, np. przy brakach włosa lub jego wypłowieniu.

 

 

F C I - S T A N D A R D Nr. 255


Wielkość

dla psów 67 cm
dla suk 61 cm


odstępstwa
plus lub minus 3 cm są tolerowane.


Wady:

Każde odstępstwo od wyżej wymienionych punktów musi być uważane za wadę
zaś ocena powinna być ściśle proporcjonalna do stopnia tego odstępstwa.
• sucze psy
• samcze suki
• przodo lub tyłozgryz
• brak zębów
• niebieskie lub czarne plamy na języku
• jasne oko
• krótki ogon
• tchórzliwość


Wady dyskwalifikujące i wykluczające hodowlę:

• nie stojące ucho
• ogon noszony w zwisie
• długi włos (kosmaty)
• czarna maska
• znaczenia na białym tle


Psy muszą posiadać dwa widoczne, normalnie rozwinięte jądra,
które całkowicie znajdują się w mosznie.

Pełną wersję w języku niemieckim w formie kolorowej broszury można zamówić u p. Angeliki Kammerscheid - Lammers,
D-59071 Hamm, Erlenkamp 26
Tel.:0049(0)2381/983621 Fax:0049(0)2381/983620
e-mail:Angelika.Kammerscheid-Lammers

(../pict/aup)